[THE STORY OF VIETKINGS] Check in Việt Nam (P.1): Hồn Việt qua Nón lá

08-08-2019

(THE STORY OF VIETKINGS) Hình ảnh chiếc nón lá Việt Nam tuy mộc mạc, mong manh nhưng không kém phần duyên dáng từ lâu đã trở thành hình ảnh biểu tượng của đất nước và con người Việt Nam. Chính vì vậy mà ai đó đã đặt cho Việt Nam tên gọi: “Đất nước của những chiếc nón”.

 

 

 Từ xa xưa, nón lá không chỉ là vật che mưa, che nắng cho con người mà còn chứa đựng cả một kho tàng lịch sử của nền văn minh lúa nước người Việt. Nguồn gốc của chiếc nón là câu chuyện kể về một phụ nữ cao lớn, bà luôn đội một chiếc nón làm từ bốn chiếc lá hình tròn. Bất cứ nơi nào người xuất hiện, những đám mây tan biến nhanh và thời tiết trở nên thuận lợi. Sau khi dạy người dân trồng lúa và những loại cây lương thực, vị nữ thần này biến mất.

Để thể hiện lòng biết ơn đến nữ thần, người Việt đã xây dựng một ngôi đền để tưởng nhớ công ơn của bà.Từ đó, người Việt xưa đã cố gắng tạo ra một mô hình chiếc nón tương tự của nữ thần bằng cách xâu những lá cọ lại với nhau và tạo nên chiếc Nón lá.

 

Hình ảnh nón lá đã trở nên quá gần gũi và thân thuộc với người Việt Nam trong tất cả các hoạt động của đời sống từ bình dân đến quý tộc.

 

 

Nón lá được làm thủ công từ những nguyên liệu đơn giản và sẵn có như lá cọ, lá tre... nhưng qua bàn tay khéo léo của những nghệ nhân, chiếc nón lá đã trở thành một một biểu tượng của nhiều làng nghề truyền thống. Chiếc nón thường đi liền với đôi quai được làm bằng dây, mây, vải… vừa để giữ chiếc nón, vừa để điểm tô cho người đội thêm duyên, thêm dáng, thêm sang trọng và quý phái.
 

 

 

Nón lá có nhiều biến thể từ phiên bản ban đầu sau khi xuất hiện lần đầu tiên hơn 3.000 năm trước. Nón lá có nhiều loại mang kiểu dáng hơi khác nhau giữa các vùng miền như: Nón ngựa, nón quai thao, nón Bài thơ, nón dấu (của lính thú thời xưa), nón rơm, nón cời, nón gõ, nón thúng,… nhưng quen thuộc nhất vẫn là hình ảnh chiếc nón lá hình chóp nhọn phổ biến ngày nay. Mỗi vùng miền, chiếc nón lá lại có hình dạng đặc trưng, riêng biệt.Nón Huế nhìn soi qua ánh nắng mặt trời, trông như là bức tranh thủy mạc, mãi mãi là cái đặc trưng rất “Huế”. Những chiếc nón lá của người miền Tây có sợi chỉ đỏ rất đặc trưng so với những chiếc nón lá Thanh Hóa. Nón ngựa Bình Định lại bền bỉ, cứng cáp, mang nét uy nghiêm của miền đất võ với những họa tiết phong phú đầy sắc màu.

 

 

 

 

Các làng nghề làm nón truyền thống từ Bắc vào Nam hiện không quá nhiều, có thể kể đến một số làng nghề tiêu biểu như:

Nón Làng Chuông (Thanh Oai, Hà Nội)nổi tiếng từ hàng trăm năm năm nay với vẻ đẹp rất riêng được làm bởi bàn tay khéo léo của các nghệ nhân làng nghề. Ngoài mẫu nón lá truyền thống, làng nghề còn nổi tiếng với các loại nón khác như: nón Quai thao, nón chóp dứa, nón tơi,…

 

Đến miền Trung, nghề làm nón lá hình thành và phát triển ở Huế từ hàng trăm năm nay, với rất nhiều làng nón nổi tiếng. Ngày này các làng nón vẫn còn tồn tại gồm có: Tây Hồ Xã Phú Hồ, Mỹ Lam xã Phú Mỹ huyện Phú vang, Phú Cam, Phước Vĩnh, Đốc Sơ, Triều Tây, Hương Sơ… Nón bài thơ là loại nón đặc biệt được yêu thích nhất nơi đây.

 

 

Làng nón ngựa Phú Gia (Bình Định) cũng là một trong những làng nghề nón độc đáo của miền Trung Việt Nam với hình ảnh chiếc nón ngựa mang đậm bản sắc của người Bình Định.

Miền Tây lại nổi tiếng với Làng nghề chằm nón lá Thới Tân (Cần Thơ), dù xuất hiện khoảng trên 70 năm nhưng được biết đến với những sản phẩm nón lá đẹp, độc đáo.Nón lá Thới Tân được làm từ lá mật cật và cây trúc với những hoa văn và họa tiết độc đáo, đa dạng, trên nón còn được thêu những bài thơm, cảnh vật và con người,…

 

 

 

Nghề làm nón lá ở Việt Nam được xem là một nét đẹp văn hóa cần được giữ gìn và phát huy như một biểu tượng của người Việt Nam hiền hòa.

 

Nón lá là sản phẩm thủ công mỹ nghệ đầu tiên của Việt Nam được Cục Sở hữu trí tuệ (Bộ Khoa học và Công nghệ) cấp chứng nhận bảo hộ chỉ dẫn địa lý vào tháng 8/2010.

Xã hội dù có đổi thay, cuộc sống dù có ngày một biến đổi, các nền văn hoá có thể giao thoa nhưng chiếc nón lá sẽ không bao giờ mất đi ý nghĩa và giá trị trong văn hóa và tâm hồn người Việt.

 


Trung tâm top Việt Nam


 

Content1 (mobil)
content1nhasangnghiep
Content2 (mobil)
content2