[WOWTIMES- Top 100 Công trình trên 100 tuổi] (P.49) Thành Điện Hải- pháo đài cổ ghi nên trang sử hào hùng (1813- 2022)

23-09-2022

[VIETKINGS – NIÊN LỊCH &THÀNH TỰU (WOWTIMES] Thành Điện Hải trước là đồn Điện Hải, xây dựng năm 1813 (Gia Long thứ 12) gần cửa biển Đà Nẵng. Đây là công trình kiến trúc mang ý nghĩa lịch sử to lớn, ghi dấu chiến công oanh liệt của quân và dân Đà Nẵng trong thời kỳ kháng chiến chống thực dân Pháp.

Thành Điện Hải (còn gọi là đồn Điện Hải hay Pháo đài phía Tây) nằm giữa trung tâm thành phố, phía Tây sông Hàn, thuộc phường Thạch Thang, quận Hải Châu, Thành phố Đà Nẵng. Nằm trong số những địa điểm du lịch Đà Nẵng nổi tiếng của thành phố, khu di tích Thành Điện Hải là nơi ghi nhớ truyền thống đấu tranh trong công cuộc giữ vững nền độc lập dân tộc và bảo vệ lãnh thổ của nhân dân Đà Nẵng nói riêng và nhân dân cả nước nói chung.

 

 

Di tích thành Điện Hải có quy mô rồng lớn (Ảnh: internet)

 

Thành Điện Hải – Dấu ấn của một thời vàng son

Năm 1813, Thành Điện Hải trước là đồn Điện Hải, xây dựng gần cửa biển Đà Nẵng.

Năm 1823 (Minh Mạng thứ 4) cho dời đồn Điện Hải vào bên trong đất liền, trên một gò đất cao. Đồn được xây bằng gạch.

 

 

(Ảnh: internet)

 

Năm 1835 (Minh Mạng thứ 15) đồn đổi tên là thành Điện Hải.

Năm 1840, Tham tri Bộ công Nguyễn Công Trứ vào xem xét hệ thống phòng thủ ở Đà Nẵng, sau đó có đề nghị tăng cường phòng thủ các thành Điện Hải, An Hải.

 

 

Thành Điện Hải  xưa (Ảnh: internet)

 

Năm 1847 (Thiệu Trị thứ 7), thành Điện Hải được mở rộng có chu vi 556m, thành cao hơn 5m, chung quanh là hào sâu 3m. Thành có 2 cửa, một cửa mở về phía Nam (cửa chính), một cửa mở về phía Đông. Trong thành có hành cung, có kỳ đài, các cơ sở chứa lương thực, đạn dược, thuốc súng và được trang bị 30 ụ súng đại bác cỡ lớn. Thành xây bằng gạch theo đề án thiết kế kiểu Vauban, hình vuông.

 

 

Quang cảnh thành Điện Hải khi bị quân Pháp đánh chiếm. Hình ảnh này đang được lưu giữ tại Bảo tàng Đà Nẵng (Ảnh: Hoàng Sơn)

 

Thành Điện Hải là một dấu ấn ghi nhớ truyền thống đấu tranh chống Pháp của nhân dân Đà Nẵng và nhân dân cả nước, quyết tâm giữ vững nền độc lập dân tộc, bảo vệ lãnh thổ. Đây cũng là đồn lũy quan trọng góp phần đánh bại cuộc tấn công của thực dân Pháp vào Đà Nẵng những năm 1858 - 1860. Một tượng đài uy nghi của Tướng quân Nguyễn Tri Phương đã được dựng tại đây, để ghi nhớ một giai đoạn lịch sử hào hùng của thành phố. Thành Điện Hải đã được Bộ Văn hóa - Thông tin xếp hạng là di tích lịch sử quốc gia ngày 16/11/1988, được gắn bia di tích ngày 25/8/1998.

 

 

Cổng phía nam thành Điện Hải (Ảnh: internet)

 

Thành Điện Hải được xây chủ yếu bằng gạch mang thiết kế kiểu Vauban châu Âu. Thành có hai cửa: cửa chính mở về phía Nam và cửa phụ mở về phía Đông. Trong thành có các công trình như kỳ đài, hành cung, các cơ sở chứa lương thực, thuốc súng, đạn dược và đặc biệt có thể chứa được 30 ụ đại bác cỡ lớn. Thành Điện Hải được xây dựng dựa trên tính toán một cách khoa học và kỹ lưỡng của các vua triều Nguyễn. Họ muốn tạo nên một thành lũy giữ vị trí chiến lược trong việc phòng thủ đất nước. Bởi vậy, năm 1858, khi liên quân Pháp – Tây Ban Nha lần đầu tiên nổ súng xâm chiếm Việt Nam, thành Điện Hải trở thành tiền đồn ngăn bước chân kẻ thù.

 

 

Thành được xây dựng kiên cố và vững chắc (Ảnh: internet)

 

Năm 2008, trong quá trình nâng cấp, tu bổ, tôn tạo Di tích lịch sử Thành Điện Hải và xây dựng Bảo tàng Đà Nẵng đã phát hiện hai khẩu súng thấn nông nằm sâu dưới lòng đất. Những khẩu thần công này có tuổi đời hơn một thế kỷ, chúng được làm chủ yếu bằng sắt, hay gang hoặc bằng đồng, khẩu to nhất nặng đến hơn 3 tấn, khẩu nhỏ cũng khoảng hơn 1 tấn. Gần 200 năm trước, những khẩu thần công này cùng với đội quân triều Nguyễn, dưới sự chỉ huy của danh tướng Nguyễn Tri Phương, đánh lui hàng chục đợt tấn công của quân Pháp ngay tại cửa sông Hàn. Ngày nay, tuy phần lớn chúng đã bị gỉ sét và hư hại hai bên tai và trục quay nhưng phần thân súng hầu như vẫn còn nguyên vẹn. Với người dân Đà Nẵng, chúng chính là những chứng tích vô cùng quý giá cho một thời chiến đấu oanh liệt.

 

 

Khẩu súng thần công được lưu giữ tại thành hiện nay (Ảnh: internet)

 

Ngày nay, thành Điện Hải tuy không còn nguyên vẹn, cổng phía nam của thành không còn, phía bắc hư hại nhiều, chỉ còn cổng phía Đông và Tây là tương đối còn giữ được nét kiến trúc thành trì ngày cũ. Với những giá trị lích sử đặc biệt, Di tích lịch sử Thành Điện Hải đã được Thủ tướng Chính phủ quyết định xếp hạng là Di tích quốc gia đặc biệt tại Quyết định số 2082/QĐ-TTg ngày 25/12/2017.

 

 

 


Quyên Nguyễn- Wowtimes (Tổng hợp)


 

Content1 (mobil)
content1nhasangnghiep
Content2 (mobil)
content2